Làm phi lợi nhuận cần chuẩn bị kiến thức và kỹ năng gì?
Khi lớn lên và dần có ý thức về cuộc đời và con người, về sự tồn tại của bản thân, chúng ta bắt đầu trăn trở, tìm câu trả lời cho câu hỏi: “Mình là ai? Mình tồn tại giữa đời vì lẽ gì?”. Câu hỏi ấy dẫn chúng ta vào một hành trình tìm kiếm mang tên: Chính mình.
Ở số tiếp theo của series “ Mở đường dẫn lối”, diễn giả khách mời của chúng ta, chị Ngô Lê Phương Linh, hiện là Giám Đốc trung tâm ICS – tổ chức bảo vệ và thúc đẩy quyền của cộng đồng LGBTI+ sẽ mang đến cho chúng ta câu chuyện về hành trình đi tìm kiếm chính mình nhưng ở một phiên bản đặc biệt hơn “ Làm phi lợi nhuận để đi tìm mình”. Bên cạnh những lí giải thú vị về “ nghề” biết đâu các bạn sẽ tìm thấy tấm gương phản chiếu chính mình.
❓Làm công việc phi lợi nhuận liệu có tương lai?
❓Làm công việc phi lợi nhuận có gì vui?
❓Làm ở tổ chức phi lợi nhuận, cần học những kiến thức gì?
❓Những cơ hội và giá trị nào bạn sẽ tìm thấy khi làm ở lĩnh vực này?
Tất cả sẽ được chúng tôi bật mí trong tập số 4 của Series Mở Đường Dẫn Lối – Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu tiên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam, với mục tiêu truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức thực tế giúp nhân lực trẻ theo đuổi công việc tạo tác động xã hội bền vững. Series “Mở Đường Dẫn Lối” được đồng hành chính bởi Ngân hàng Standard Chartered Vietnam với mong muốn hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Bạn cũng có thể xem toàn bộ video trên Youtube Channel của Dear Our Community
Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu iên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam, với mục tiêu truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức thực tế giúp nhân lực trẻ theo đuổi công việc tạo tác động xã hội bền vững. Series “Mở Đường Dẫn Lối” được đồng hành chính bởi Ngân hàng Standard Chartered, với mong muốn hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Bài viết nằm trong series “Mở đường dẫn lối" được đồng hành bởi Standard Chartered để hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Là một tiến sĩ khoa học với 13 năm kinh nghiệm làm việc trong các phòng nghiên cứu của các trường đại học về dược phẩm, và quản lý các dự án liên quan tại Pháp, không ai nghĩ chị Amélie lại rẽ hướng sang làm truyền thông ở nhiều tổ chức khác nhau tại Việt Nam.
Vậy đâu là điều giúp chị Amelie – một nhà khoa học, có thể đảm nhiệm tốt công việc truyền thông?
Và công việc làm Truyền thông tại tổ chức phi lợi nhuận trông như thế nào?
Mời bạn cùng theo dõi phần phỏng vấn trao đổi với chị Amélie – Hiện đang là Quản lý truyền thông cho tổ chứcAIP Foundation(thành lập từ năm 1999) với sứ mệnh phòng chống thương vong xảy ra khi tham gia giao thông đường bộ qua việc phổ cập kiến thức và kỹ năng về an toàn giao thông bền vững cho mọi người, để cùng tìm câu trả lời nhé.
Amélie – Tiến sĩ khoa học “nên duyên" với công việc Truyền Thông tại tổ chức phi lợi nhuận
Đầu tiên, chị có thể chia sẻ mình đã “nên duyên” với công việc này như thế nào?
Dù làm công việc về truyền thông không phải là thứ chị tính trước, nhưng có sự kết nối sâu sắc với những gì rất tự nhiên trong con người chị. Chị yêu thích việc giao tiếp và kết nối với mọi người, thích lắng nghe và truyền tải thông điệp qua ngôn ngữ nói, viết và hình ảnh, bên cạnh những suy nghĩ có phần sáng tạo nữa. Do đó, chị nghĩ yếu tố đầu tiên giúp chị đảm nhận được công việc này là bản thân có những tố chất phù hợp. Xác định được chúng là bước đầu tiên giúp bạn theo đuổi công việc này dễ dàng hơn.
Amélie – Tiến sĩ khoa học
Trước đây, khi còn ở Pháp, chị dành tới 13 năm làm việc tại các phòng nghiên cứu trong các trường đại học về sinh học, dược phẩm. Trong thời gian này, chị tham gia một khóa học về Khoa học – Công nghệ & Xã hội, nơi chị tiếp cận về vai trò Điều phối – Hoà giải và Giao tiếp. Đây chính là nguồn cảm hứng khiến chị muốn thử làm về Truyền thông để ứng dụng những gì đã học được trong thực tế. Chị nghỉ việc tại phòng thí nghiệm và tới Việt Nam để tìm cho mình không gian mới.
Tại đây, chị bắt đầu bằng công việc quản lý truyền thông cho AsiaMotions, trước khi tiếp tục với nhiều dự án như Copywriting for Good, quản lý cho bản tin Wander & Wonder về văn hoá và sự kiện nghệ thuật. Chị cũng học thêm các khóa học viết chuyên nghiệp từ Trường London School of Journalism, hay đóng góp nội dung cho Petit Journal và Saigoneer. Và “nên duyên" với AIP Foundation ở thời điểm hiện tại.
Công việc hiện nay giúp thể hiện rõ khía cạnh “xã hội” trong con người chị: muốn thông qua giao tiếp, truyền thông để đạt được sự thấu hiểu, hợp tác và thay đổi vì những lợi ích chung.
Chị có nghĩ những kinh nghiệm có được khi còn là một tiến sĩ khoa học đang giúp chị làm tốt công việc hiện tại?
Chị cho rằng chính nền tảng là một tiến sĩ Sinh học giúp chị có tư duy sáng tạo để có góc nhìn toàn cảnh hơn; hay tư duy phản biện khi tìm kiếm, phân loại và chọn lọc thông tin; cùng với khả năng tư duy logic để nghiên cứu và triển khai hoạt động một cách có phương pháp.
Nền tảng về khoa học cũng cực kì hữu dụng khi giúp chị hiểu được kiến thức đặc thù về kỹ thuật trong lĩnh vực an toàn đường bộ mà tổ chức chị đang làm. Giao tiếp, trao đổi thông tin không chỉ là viết tốt, mà còn phải có chiến lược để truyền tải thông tin. Và để làm được điều đó, bạn cần dựa vào cách tư duy logic và khả năng quản lý dự án của mình.
Cuối cùng, ngay cả khi một số người vẫn nghĩ rằng khoa học thật khô khan và không có đất cho trí tưởng tượng, thì bạn đã nhầm. Sự sáng tạo mà chị đang có được chính là được rèn luyện từ môi trường đó, bạn luôn phải linh hoạt tìm kiếm giải pháp và sẵn sàng cho các thử nghiệm mới để giải quyết vấn đề mình mong muốn.
Hình ảnh: Chị Amélie trong một sự kiện (thứ 2 từ phải sang)
Chị có thể mô tả về vai trò của các vị trí trong bộ phận Truyền thông của tổ chức hiện tại không?
Trước hết, cần hiểu làm Truyền thông cho tổ chức phi lợi nhuận là làm gì. Hiểu đơn giản nhất, truyền thông là truyền tải nội dung và thông điệp qua những hình thức sáng tạo và phù hợp tới đối tượng mục tiêu nhằm:
Xây dựng hình ảnh và nhận thức tích cực cho tổ chức bên trong lẫn bên ngoài
Thúc đẩy các bên liên quan hành động;
Gây quỹ;
Vận động chính sách.
“Truyền thông tạo ảnh hưởng lên nhận thức của các bên liên quan về vấn đề hay nội dung bạn muốn truyền tải”
Ngày càng nhiều tổ chức quan tâm đến vai trò quan trọng của truyền thông, và công việc truyền thông tại tổ chức phi lợi nhuận cũng không khác biệt nhiều so với các lĩnh vực khác.
Về mô tả cụ thể công việc hiện tại của mình thì chị sẽ đặt nó trong tương quan so sánh với vị trí khác nữa để các bạn có sự hình dung:
Vị trí
Quản lý
truyền thông
Nhân viên
truyền thông
Nhân viên
thiết kế
Thực tập sinh truyền thông
Vai trò
Phát triển, xây dựng chiến lược và ý tưởng
Quản lý đội nhóm thực hiện dự án
Đảm bảo sự nhất quán về hình ảnh tổ chức trong các hoạt động/ tài liệu truyền thông
Kiểm tra và đảm bảo chất lượng của các ấn phẩm truyền thông
Làm việc trực tiếp với các phòng ban đối tác
Thực hiện các chiến dịch truyền thông số
Thực hiện sản xuất các ấn phẩm truyền thông như Thông cáo báo chí, nội dung mạng xã hội, …
Thiết kế hình ảnh, bộ nhận diện cho các chương trình.
Đảm bảo thiết kế và hình ảnh tuân thủ theo bộ nhận diện thương hiệu của tổ chức và các đối tác
Thiết kế nhận diện thương hiệu mới cho tổ chức
Thực hiện nội dung newsletter nội bộ
Tìm kiếm các ứng dụng và công cụ hỗ trợ số (digital tools) cho tổ chức
Hỗ trợ đội nhóm trong nhiều công việc khác nhau
Kỹ năng
Quản lý dự án
Quản lý nhân sự
Tích hợp tầm nhìn của tổ chức vào các hoạt động cụ thể
Xây dựng và duy trì mối quan hệ
Quản lý dự
Kỹ năng viết
Thiết kế, tư duy về hình ảnh, bố cục, và tính thẩm mỹ
Quản lý dự án
Chị Amélie trong một hoạt động với học sinh. Nguồn hình ảnh: Nhân vật cung cấp
Với vai trò là quản lý truyền thông, chị đánh giá đâu là những kỹ năng quan trọng mà các bạn trẻ muốn thử nghiệm công việc này tại một tổ chức phi lợi nhuận nên biết?
Truyền thông sẽ cần những kỹ năng có phần đặc thù như dưới đây:
Kỹ năng lấy nguồn và phản biện khi tiếp nhận thông tin: Với sự xuất hiện và vai trò đang khó thay thế của mạng xã hội, ngày nay, thông tin xuất hiện khắp mọi nơi và chúng ta phải xử lý rất nhiều, đặc biệt là với công việc về Truyền thông. Vì vậy biết cách tìm kiếm, phân loại và kiểm chứng tính xác thực của thông tin là cực kỳ quan trọng. Nếu bỏ qua bước này, bạn đã bỏ qua rủi ro tiềm ẩn của việc sử dụng thông tin chưa qua kiểm chứng. Tư duy phản biện khi tiếp nhận thông tin vì thế là một kỹ năng quan trọng để có những nhận định ban đầu về thông tin đó. Đặc biệt, khi chủ đề có tính nhạy cảm, thì việc phản biện, kiểm chứng và đối chiếu thông tin lại càng quan trọng.
Truyền tải thông tin dễ hiểu và dễ tiếp cận cho nhiều đối tượng khác nhau. Đã có những trường hợp chị gặp phải những văn bản dài, nhưng đọc xong thì không rút ra được thông điệp hay thông tin hữu ích nào. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc xác định rất rõ về mục đích của nội dung, đối tượng hướng tới và cách thức truyền tải thông tin để đạt được mục tiêu mong muốn. Không chỉ dựa vào kinh nghiệm mà còn thông qua sự hiểu biết bài bản khi thiết kế những nội dung truyền thông.
Sự trung thực và minh bạch khi truyền tải thông tin ra bên ngoài. Lấy ví dụ về một công ty sản xuất các sản phẩm chưa hoàn toàn thân thiện với môi trường. Thì khi truyền thông, thay vì truyền thông tẩy xanh (greenwashing) nói hơn những gì mình đã làm được, hãy nêu rõ những cố gắng và lộ trình cải thiện sản phẩm ra sao. Điều này sẽ giúp xây dựng lòng tin từ khách hàng, đối tác và công chúng tốt hơn.
Sự sáng tạo là một yếu tố không thể thiếu. Bạn có thể cùng lúc tham gia thiết kế hình ảnh; lên ý tưởng cho sự kiện; hoặc tạo ra nhiều cách tiếp cận cho cùng một nội dung để phù hợp hơn với các nền tảng. Do đó, sự sáng tạo và linh hoạt là rất cần thiết với người làm truyền thông.
Ngoài ra, về kiến thức, bạn cần trang bị kiến thức nền tảng về marketing, đặc biệt là về marketing trên nền tảng số, biết đọc số liệu và có thể đưa ra những kế hoạch, chiến lược phù hợp dựa trên những hiểu biết đó, là điều không thể thiếu khi muốn làm công việc này hiện nay.
Trước đây, chị có một sự phân biệt khá rạch ròi giữa truyền thông và marketing. Dù vậy, bây giờ lại xuất hiện thuật ngữ Marcom (marketing communications) nhằm ám chỉ những người làm truyền thông, đồng thời vẫn phải biết cách để tiếp thị nội dung đó một cách hiệu quả (nếu xem nội dung chính là sản phẩm của bạn). Vì thế, chị phải tiếp tục học hỏi nhiều hơn mỗi ngày.
“Nội dung hay chưa đủ, tiếp thị tới đúng đối tượng và tác động đến hành động của họ là nhiệm vụ lớn của truyền thông ngày nay”
Một chương trình truyền thông về đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông cho học sinh cấp 3 – Nguồn hình ảnh: Website AIP Foundation
Vậy đâu là cơ hội cũng như thách thức đối với công việc này tại một tổ chức phi lợi nhuận?
Về cơ hội:
Chị nghĩ khi đảm nhận vị trí này tại tổ chức phi lợi nhuận, bạn sẽ có cơ hội để thử nhiều thứ mới mẻ, và học hỏi từ những điều đó. Môi trường tại các tổ chức phi lợi nhuận cũng khá cởi mở để bạn có thể trực tiếp trao đổi với quản lý hay ngay cả CEO về các hoạt động, ý tưởng và sẽ nhận được những góp ý nhanh chóng.
Về khó khăn:
Có thể kể đến yếu tố khách quan như sự giới hạn trong nguồn kinh phí để thực hiện các chương trình truyền thông lớn. Điều này có thể hiểu được khi các nhà tài trợ đóng góp cho tổ chức sẽ luôn muốn dùng chi phí đó cho việc thực hiện chương trình, tạo ra lợi ích trực tiếp cho người thụ hưởng hơn. Nhìn ở góc độ này, bạn có thể thấy bộ phận Truyền thông có thể đang chưa có được những nguồn lực như mong muốn. Dù vậy, chị sẽ luôn nhìn ở lăng kính tích cực, chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ chính các mối quan hệ xung quanh để triển khai chiến dịch truyền thông một cách tối ưu nhất. Để làm được điều đó, bạn cần sự kiên nhẫn, kiên trì để vượt qua những giai đoạn khó khăn.
Làm ở tổ chức phi lợi nhuận hay doanh nghiệp thì đều có những thuận lợi và khó khăn rất riêng. Tuy nhiên, làm việc tại tổ chức phi lợi nhuận giúp bạn nhận thức rõ hơn về vai trò xã hội của mình, nhất là khi bạn mong muốn tạo ra thay đổi trực tiếp thông qua việc phát huy năng lực vốn có và chuyên môn của mình.
Chị hy vọng, các bạn sẽ tìm được cho mình câu trả lời và cho mình cơ hội dấn thân vào con đường tạo tác động xã hội ngay hôm nay. Và biết đâu đấy, bạn có thể tìm được cho mình tiếng gọi từ chính trái tim.
Nguồn hình ảnh: Website AIP Foundation
Cảm ơn chị đã dành thời gian chia sẻ.
Bài viết nằm trong series “Mở đường dẫn lối" của Dear Our Community, tập trung phỏng vấn những người thực hành trong lĩnh vực Tác động xã hội đầu tiên tại Việt Nam. Series “Mở Đường Dẫn Lối" được đồng hành bởi ngân hàng Standard Chartered để hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
(Còn tiếp – Cách triển khai một chiến dịch truyền thông & Xử lý sự cố truyền thông trong thực tế như thế nào?)
Làm sao để đọc tiếp về chủ đề & trao đổi sâu hơn với chị Amelie:
Cách 1: Tiếp tục theo dõi series video phỏng vấn những anh chị thực hành lâu năm trong lĩnh vực tạo tác động xã hội tại Mở đường dẫn lối ngay hôm nay. Cách 2: (quan trọng lắm nè): Nhấn theo dõiDear Our Communityđể cập nhật thông tin những khoá học mới nhất, bao gồm cả khóa học về công việc Truyền thông được thiết kế bởi Dear Our Community và những chuyên gia trong ngành.
Chị Amélie Huynh Le Maux hiện đang là Quản lý bộ phận Truyền thông của tổ chức phi lợi nhuận AIP Foundation với vai trò thiết kế và mang đến các hoạt động truyền thông sáng tạo cho tổ chức. Chị đam mê nghiên cứu về thành phố thông minh và cách nghệ thuật công cộng – đặc biệt là nghệ thuật đường phố – có thể trở thành một phương tiện để cải thiện phúc lợi đô thị. Tìm hiểu thêm về chị Amélie tại đây.
AIP Foundation được thành lập năm 1999, hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực an toàn giao thông đường bộ tại Châu Á với nhiều chương trình tạo tác động tích cực tại 33 quốc gia. Trong suốt 24 năm hoạt động, AIP Foundation đã hợp tác với nhiều chính phủ, tập đoàn và tổ chức để thực hiện các biện pháp can thiệp cứu sống và bảo vệ những người dễ bị tổn thương do tai nạn giao thông. AIP Foundation cũng đã thiết lập nhiều quan hệ đối tác có giá trị, nhận được nhiều giải thưởng và giúp nhiều người tự bảo vệ mình thông qua các sáng kiến và hoạt động của mình. Năm 2022, tổ chức đã tác động trực tiếp đến cuộc sống của 9.025.536 thanh niên dễ bị tổn thương, phụ huynh, giáo viên, người khuyết tật, dân tộc thiểu số, v.v. Tìm hiểu thêm về tổ AIP Foundation tại đây.
Từ truyền thông qua làm phát triển bền vững có gì khó khăn?
Bạn là một người trẻ quan tâm về truyền thông và muốn làm phát triển bền vững nhưng không biết bắt đầu từ đâu?
Bạn băn khoăn nếu làm làm truyền thông, marketing liên quan về phát triển bền bững ở doanh nghiệp sẽ cần chuẩn bị kiến thức và kỹ năng nào?
Cơ hội làm công việc về phản triển bền vững cho người học truyền thông liệu có đủ nhiều hay không ?
Nếu câu trả lời của bạn là có, thì chần chờ gì mà không lắng nghe tập 3 của “Series Mở Đường Dẫn Lối”- Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu tiên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam.
Hãy cùng DOC lắng nghe Anh Thái Thanh Sơn – Người đang phụ trách bộ phận truyền và thôngarketing của công ty KONE Việt Nam chia sẽ về làm phát triển bền vững từ góc nhìn truyền thông là như thế nào nhé?
Bạn cũng có thể xem toàn bộ video trên Youtube Channel của Dear Our Community
Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu iên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam, với mục tiêu truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức thực tế giúp nhân lực trẻ theo đuổi công việc tạo tác động xã hội bền vững. Series “Mở Đường Dẫn Lối” được đồng hành chính bởi Ngân hàng Standard Chartered, với mong muốn hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Làm phát triển bền vững ở ngành bán lẻ khác với các ngành khác ra sao?
Làm sao để tạo ra các sáng kiến bền vững cho doanh nghiệp?
Mời bạn nghe tập số 2 của Series Mở Đường Dẫn Lối để nghe câu chuyện thực tiễn từ Nguyễn Bằng Lăng, người đang phụ trách Bộ phận phát triển bền vững của công ty AEON Vietnam – tập đoàn bán lẻ đến từ Nhật Bản, để hiểu thêm về kinh nghiệm thực hành phát triển bền vững, cách đo lường tác động xã hội mà mình đang làm.
Bạn cũng có thể xem toàn bộ video trên Youtube Channel của Dear Our Community
Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu tiên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam, với mục tiêu truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức thực tế giúp nhân lực trẻ theo đuổi công việc tạo tác động xã hội bền vững. Series “Mở Đường Dẫn Lối” được đồng hành chính bởi Ngân hàng Standard Chartered, với mong muốn hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Người tiêu dùng trả tiền nhiều cho sản phẩm chưa hẳn là điều tốt cho doanh nghiệp – John Ditty, KPMG
Bài viết nằm trong series “Mở đường dẫn lối" được đồng hành bởi Standard Chartered để hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Liệu sự trưởng thành trong nhận thức của người tiêu dùng, người lao động có phải là một áp lực khiến các công ty cân nhắc tính cần thiết của việc thực hiện thường niên và thực chất các báo cáo Phát triển bền vững không? Mời bạn đọc cùng theo dõi nội dung trao đổi với ông John Ditty – Phó tổng giám đốc KPMG Việt Nam & Campuchia về chủ đề trên.
Nguồn hình ảnh: Website KPMG
Ông đánh giá thế nào về vai trò của người tiêu dùng trong việc thúc đẩy nhu cầu thực hiện Báo cáo Phát triển bền vững và ESG của các công ty Việt Nam hiện nay?
Trong thực tế, nhiều công ty đang chú trọng đầu tư vào cải thiện quy trình sản xuất kinh doanh theo hướng bền vững. Điều đó không chỉ giúp họ thu hút khách hàng quan tâm mà còn giảm chi phí sản xuất (do thực hiện những cải tiến mới), vì thế biên lợi nhuận cũng tăng lên.
Tuy nhiên, cá nhân tôi cho rằng, nhu cầu của người tiêu dùng không hẳn là yếu tố thúc đẩy hoặc tạo ra áp lực để các công ty phải thực hiện các báo cáo bền vững; mà là thúc đẩy các công ty, doanh nghiệp phải thay đổi trong chính sản phẩm mà họ sản xuất, hay cách họ bán sản phẩm đó ra thị trường bền vững hơn.Trước khi quan tâm về việc liệu họ có thực hiện các báo cáo phát triển bền vững hay không thì bạn nên quan tâm trong thực tế các doanh nghiệp có thực hiện các chương trình cải tiến để rồi dùng nó để báo cáo không.
“Người tiêu dùng không tạo áp lực để doanh nghiệp thực hiện các Báo cáo bền vững, họ thúc đẩy doanh nghiệp phải thay đổi để sản phẩm bền vững hơn khi mang ra thị trường”
Việc người tiêu dùng nói rằng họ có thể chi trả nhiều hơn cho sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp không phải lúc nào cũng là một điều tốt. Trái lại, khi doanh nghiệp chỉ tập trung vào lợi nhuận có được trước mắt, khiến họ dễ bỏ qua những góc nhìn mang tính dài hạn hơn như việc đầu tư cho các hoạt động nghiên cứu, cải tiến để cho ra những sản phẩm xanh hơn, thân thiện hơn, từ đó giúp doanh nghiệp kinh doanh bền vững hơn.
Lấy ví dụ trong ngành thời trang, khi khả năng chi trả của người tiêu dùng cho các sản phẩm chất lượng ngày càng tăng, đồng thời nhà sản xuất cam kết mang đến những sản phẩm với nguyên liệu vải tốt và bền hơn, để khách hàng không phải vứt bỏ quần áo sau 3 tháng sử dụng thì điều này đã mang lại lợi ích hai chiều rõ rệt.
Do đó, tôi muốn nhấn mạnh vai trò quyết định của doanh nghiệp trong cách họ sử dụng đồng lời có được qua việc bán hàng. Nếu họ dùng số tiền đó để tái đầu tư vào sản xuất bền vững, thay đổi hành vi tiêu dùng tích cực hơn thì đó thực sự là một điều tốt. Nhưng nếu họ dùng số tiền đó chỉ để quảng cáo rằng sản phẩm của họ tốt ra sao, thì trên thực tế, điều này không tạo ra bất cứ sự thay đổi thực chất nào.
Vì vậy, khi khách hàng quyết định mua nhiều sản phẩm hơn, họ cũng có thể tạo áp lực thúc đẩy doanh nghiệp đó có những hành vi bền vững hơn, và áp lực chính doanh nghiệp phải đầu tư vào những cải tiến bền vững, cũng như đo lường, đánh giá thông qua các báo cáo phát triển bền vững.
Nguồn hình ảnh: Website KPMG
Các doanh nghiệp thực hiện các báo cáo bền vững với mục tiêu truyền thông với chính đối tác, bên liên quan và khách hàng của họ về hoạt động và những cải tiến của mình. Theo ông, quan điểm này có hoàn toàn đúng?
Đây là một quan sát đúng. Mục đích của báo cáo phát triển bền vững không chỉ để nội bộ doanh nghiệp, ban lãnh đạo nhìn lại hành trình mà họ đã đi qua, mà qua đó thể hiện rõ mối quan tâm của các bên liên quan (khách hàng, nhà đầu tư, cổ đông,…), khi chúng có ảnh hưởng tới doanh nghiệp. Ví dụ như tác động đến từ thị trường nguyên vật liệu sản xuất, thị trường tài chính, hay mối quan tâm của người tiêu dùng về các sản phẩm xanh hơn, cũng ảnh hưởng không nhỏ tới những trọng tâm trong chiến lược phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Chẳng hạn, mối quan tâm của các đối tác, các bên liên quan dành cho KPMG không nằm nhiều ở lĩnh vực môi trường, vì mô hình kinh doanh của chúng tôi không bị phụ thuộc quá nhiều về tài nguyên môi trường, thay vào đó, chúng tôi phụ thuộc vào con người. Do đó, họ sẽ quan tâm nhiều hơn về cách chúng tôi làm việc với nhân sự của mình ra sao, vì nhân lực chính là nguồn tài nguyên quan trọng nhất của KPMG.
Nói tóm lại, việc báo cáo thể hiện quá trình thay đổi ở những khía cạnh trọng tâm mà doanh nghiệp muốn cải thiện; và các lĩnh vực khác nhau sẽ có những khía cạnh trọng tâm khác nhau; báo cáo cho thấy doanh nghiệp đã đi được bao xa khi nhìn lại và so sánh với các năm trước; liệu những thay đổi đó có thực sự nổi bật (significant) và đáng khích lệ không. Báo cáo cũng cung cấp bức tranh thực tế để lãnh đạo có thể đưa ra quyết định liệu có nên tiếp tục hay dừng việc đầu tư vào yếu tố nào đó hay không.
Ông John Ditty tham dự workshop với đại diện đến từ Gaia Conservation về chủ đề biến đổi khí hậu và đa dạng sinh học (hoạt động nằm trong chương trình nội bộ của KPMG năm 2023). Nguồn hình ảnh: Fanpage KPMG
Mặt khác, nếu bạn là một độc giả trẻ và đang nhìn vào báo cáo phát triển bền vững của một doanh nghiệp, bạn cần hiểu rằng bất kể sự thay đổi nào về hành vi, văn hóa hay các quy định cũng sẽ cần thời gian. Điều đáng ghi nhận là ngày càng nhiều doanh nghiệp nỗ lực trở nên tốt hơn mỗi ngày, để tạo ra nhiều thay đổi tích cực hơn hướng tới môi trường – xã hội. Nhất là khi đặt báo cáo trong những bối cảnh cụ thể đang có nhiều khó khăn và thách thức, ngay cả khi doanh nghiệp chỉ đang tạo ra được những thay đổi nhỏ, thì điều đó cũng đáng được khích lệ. Vì trong thực tế, có nhiều doanh nghiệp thậm chí không quan tâm hay tạo ra bất kỳ sự thay đổi mang tính bền vững nào.
Ông nghĩ nhu cầu thu hút và giữ chân nhân tài có thể gây áp lực như thế nào để các công ty phải thực hiện các cải tiến bền vững?
Trước hết, đối với KPMG, yếu tố con người, nguồn nhân lực chất lượng cao luôn là vấn đề quan trọng nhất. KPMG hiện có hơn 1.800 nhân sự làm việc tại thị trường Việt Nam và Campuchia – đây là nguồn tài nguyên duy nhất để vận hành và thúc đẩy sự phát triển của doanh nghiệp, và cũng có thể là rủi ro lớn nhất nếu chúng tôi không thể quản lý tốt. Ngày nay, người đi làm không chỉ quan tâm về vai trò công việc, mà họ còn quan tâm về giá trị bản thân qua công việc ấy, lý do khiến họ đi làm mỗi ngày, hay lý do họ muốn gắn bó với một doanh nghiệp như KPMG.
Với sự gia tăng nhanh chóng của lực lượng lao động trẻ vào thị trường, chúng ta đang dần thấy được sự trỗi dậy của quan điểm đi làm hôm nay: Người trẻ muốn làm việc tại nơi mà họ thấy giá trị hay mục đích công việc hài hoà với giá trị và định hướng của cá nhân. Nơi đó, họ không chỉ được thể hiện năng lực qua công việc chuyên môn, mà còn cho phép họ theo đuổi những đam mê và giá trị cá nhân theo những cách rất riêng.
Chương trình thực tập tại KPMG năm 2023. Nguồn hình ảnh: Fanpage KPMG
Tại KPMG, mỗi năm chúng tôi tuyển dụng khoảng 300 bạn trẻ mới tốt nghiệp vào làm việc. Nếu chúng tôi không thể thuyết phục được các bạn ấy rằng chúng tôi mang đến cho bạn nhiều hơn cả một công việc, trong đó có môi trường làm việc; văn hoá trao quyền, thúc đẩy sự đa dạng và hoà hợp; hay không gian để bạn được theo đuổi những đam mê riêng và được là chính mình, thì khó có thể thu hút và giữ chân nhân tài. Thực tế cho thấy, những người giỏi thường mong muốn được trao quyền để tạo ra sự thay đổi tại nơi làm việc hơn là chỉ vì nhận được lương tháng đúng hạn.
Có thể nói, chính sách thu hút nhân tài của KPMG dựa vào chính mục tiêu, giá trị, văn hoá và định vị của doanh nghiệp. Có rất nhiều bạn đến và làm việc với KPMG một vài năm rồi rời đi – điều này là hoàn toàn bình thường. Nhưng điều quan trọng là, khi rời đi, họ sẽ mang theo những giá trị có được trong suốt thời gian làm việc tại đây, như góc nhìn đóng góp trong công việc; quan tâm tới đồng đội, cộng đồng của mình; và giữ được đạo đức nghề nghiệp – đây là những điều thực sự quan trọng và ý nghĩa với KPMG.
Chúng tôi không thể phát triển bền vững nếu không thể đảm bảo nguồn nhân lực chất lượng cao cho tổ chức. Và vì thế, thu hút và giữ chân nhân tài chính là chiến lược phát triển bền vững quan trọng nhất đối với KPMG hôm nay. Và các Báo cáo là nơi chúng tôi trình bày cách mình đã theo đuổi chiến lược này như thế nào và đạt được thành tựu gì.
“Thu hút và giữ chân nhân tài chính là chiến lược phát triển bền vững quan trọng nhất đối với KPMG hôm nay”
Nhân viên KPMG tham gia hoạt động ngoài giờ, giao lưu thể thao với các doanh nghiệp khác trong ngành (Nguồn hình ảnh: Fanpage KPMG)
Vậy KPMG đã làm gì để tạo ra một môi trường khuyến khích sự tham gia và đóng góp của chính nhân sự nội bộ?
Đầu tiên, KPMG đảm bảo rằng mọi người thấy mình được dẫn dắt bởi chínhtinh thần lãnh đạo thực chất từ các lãnh đạo cao nhất. Tinh thần lãnh đạo không chỉ thể hiện qua lời nói, mà còn qua những cam kết mạnh mẽ trong môi trường làm việc hướng đến sự đổi mới và trao quyền, từ đó làm gương để mọi nhân viên thấy những kỳ vọng như thế là bình thường.
Thứ hai, đó là tạo ra những chính sách, những quy tắc ứng xử cho phép tạo ra một môi trường khuyến khích sự tham gia đóng góp của nhân viên. Có thể nói, KPMG rất chú trọng vào chính sách Đa dạng và Hoà hợp (Diversity & Inclusion) tại nơi làm việc, cung cấp câu trả lời cụ thể về cách bạn tham gia làm việc tại KPMG, cách bạn nhận được sự tôn trọng trong công việc. Những bản Quy tắc ứng xử được phổ biến rộng rãi và được nhân viên cam kết thực hiện.
Cuối cùng, thực hiện những đánh giá, đo lường định kỳ mỗi 2 năm thông qua Khảo sát dành cho nhân viên để đưa ra đánh giá về mức độ hiệu quả của các chính sách đang áp dụng, xem xét có cần thử nghiệm cách khác để tạo ra những tiến bộ tốt hơn không.
Tóm gọn lại, bạn có thể hình dung cách thức KPMG đã làm như sau:
Cách thức KPMGNhân sự trẻ tại KPMG Đà Nẵng. Nguồn hình ảnh: Fanpage KPMG
Ông có thể chia sẻ những ví dụ cụ thể nào minh hoạ cho phát biểu trên không?
Mỗi ngày, các nhân viên của KPMG tư vấn và đồng hành với nhiều khách hàng doanh nghiệp để giúp họ thực hiện các nghĩa vụ về thuế, giúp hoạt động kinh doanh tuân thủ các quy định pháp luật, từ đó gián tiếp giúp doanh nghiệp trở nên uy tín hơn. Ở góc độ vĩ mô, những khoản thuế đầy đủ từ doanh nghiệp giúp nhà nước có kinh phí để đầu tư nhiều hơn vào các cơ sở hạ tầng như bệnh viện, trường học…mang lợi ích cho cộng đồng. Đây chính là cách mỗi nhân viên tham gia và tạo ra giá trị qua công việc mình làm, và là cách KPMG đóng góp để xây dựng một Việt Nam bền vững hơn.
Hay như sáng kiến Vietnam Corporate Pride Network (VCPN)được thực hiện bởi Paul Huynh – một nhân viên tại KPMG, nhằm thúc đẩy quyền và sự hoà nhập của cộng đồng LGBT tại công sở. Sáng kiến này là minh chứng mạnh mẽ rằng một nhân viên có thể áp dụng chính trải nghiệm sống cá nhân để tạo ra những thay đổi thực sự tại doanh nghiệp mà không gặp phải bất kỳ sự đánh giá chủ quan nào. Sáng kiến của Paul không chỉ giúp cải thiện môi trường làm việc tại KPMG, mà còn truyền cảm hứng cho nhiều bạn thuộc cộng đồng LGBT can đảm thể hiện mình hơn.
Tại KPMG, chúng tôi nỗ lực tạo ra một nơi mà nhân viên đều háo hức muốn đến làm mỗi ngày, muốn cống hiến những điều tốt đẹp và viết nên câu chuyện của chính họ tại đây hay tại bất cứ nơi đâu mà họ đến. Suy cho cùng, sự lãnh đạo hướng tới những thay đổi tốt, cùng với sự khoan dung và chấp nhận là những giá trị cốt lõi tác động lên sự thay đổi hành vi của chính người lao động. Đó cũng là một trong các vai trò quan trọng của doanh nghiệp mà các cấp lãnh đạo nên lưu tâm.
Đại diện KPMG chia sẻ tại buổi Tọa đàm: Đa dạng giới ở nơi làm việc về câu chuyện KPMG đã làm gì để thúc đẩy bình đẳng và đa dạng giới trong chính sách của công ty. Nguồn: Fanpage KPMG Các bạn trẻ tại KPMG tham gia các hoạt động của Pride Month 2022 – Chương trình được phối hợp tổ chức bởi Trung Tâm ICS, Doanh nghiệp xã hội ECUE, Auscham và Vietnam Corporate Pride Network (VCPN). Nguồn: Fanpage KPMG
Người lao động trẻ hôm nay nên cân nhắc những yếu tố nào khi tìm kiếm những doanh nghiệp hướng về phát triển bền vững để làm việc?
Tôi nghĩ các bạn nên nghiên cứu kỹ lưỡng về công ty mà bạn muốn làm việc. Bằng cách tìm kiếm, đọc các nội dung thể hiện trên website công ty, trên báo chí, truyền thông, các báo cáo phát triển bền vững để cho mình sự đánh giá khách quan nhất.
Các bạn cũng cần có sự can đảm để có thể trực tiếp đặt các câu hỏi thẳng thắn, và có thể “gai góc" với chính nhà tuyển dụng trong buổi phỏng vấn, qua đó, giúp bạn hiểu hơn về chính sách phát triển bền vững, trách nhiệm của họ với môi trường, xã hội được thể hiện cụ thể ra sao. Các bạn cũng cần mạnh dạn trình bày mối quan tâm cá nhân, mục đích, giá trị của mình và vì sao những điều đó đang tương đồng với điều công ty hướng đến. Hãy can đảm để nói lên những điều bạn nghĩ, bạn hiểu mà không lo lắng bị phán xét. Bởi đây chính là lúc bạn và nhà tuyển dụng nhận ra mình có “dành cho nhau” hay không.
Ngoài ra, bạn cũng cần hiểu rằng bất cứ doanh nghiệp nào cũng sẽ có khó khăn tồn tại cần phải giải quyết. Việc doanh nghiệp có thực hiện được những mục tiêu phát triển bền vững hay không cũng phụ thuộc rất nhiều vào yếu tố bên ngoài và từ các bên liên quan, chẳng hạn như ngân hàng có đủ nguồn tài chính cho vay không? Các nhà cung cấp nguyên liệu có đảm bảo nguồn cung không? Rất nhiều thách thức như vậy trong quá trình vận hành kinh doanh. Điều bạn cần làm là hãy sẵn sàng đóng góp sáng kiến để tìm ra nhiều giải pháp phù hợp giúp giải quyết những khó khăn chung đó.
“Điều bạn cần làm là hãy sẵn sàng đóng góp sáng kiến để tìm ra nhiều giải pháp phù hợp giúp giải quyết những khó khăn chung đó.”
Hình ảnh minh hoạ. Nguồn: Fanpage KPMG
Ông có lời khuyên nào dành cho các bạn trẻ đang tìm kiếm công việc tạo ra giá trị và tác động tích cực không?
Đối với người trẻ hiện nay, tôi nghĩ trước hết, các bạn nên tìm kiếm lĩnh vực mà cá nhân bạn thực sự đam mê và muốn đi sâu hơn với nó. Có thể là y tế, giáo dục, địa lý, … bất kể lĩnh vực nào mà cá nhân bạn thực sự yêu thích, rồi tìm kiếm công việc tương thích với mối quan tâm đó để bắt đầu.
Thứ hai, bạn cần xác định rõ về tác động ngắn hạn và dài hạn với công việc mà bạn lựa chọn. Điều này rất quan trọng để quản trị được kỳ vọng của bản thân và để vẽ ra kế hoạch thực thi và đo lường. Thực tế cho thấy, có nhiều công việc sẽ không nhìn thấy tác động rõ rệt trong ngắn hạn, mà chỉ có thể thấy được sau 5-10 năm. Đây cũng là một điều tương đồng khi nhìn về Phát triển bền vững. Khi xác định được thực tế đó, bạn sẽ chọn cho mình tâm thế để bước tới vững vàng và tự tin hơn. Chúc các bạn thành công.
Cảm ơn ông vì phần trò chuyện này.
Bài viết nằm trong series “Mở đường dẫn lối" được đồng hành bởi Standard Chartered để hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam. Hãy tiếp tục đón đọc những bài viết tiếp theo về chủ đề Phát triển bền vững phỏng vấn các đại diện từ các công ty và tổ chức khác trong thời gian tới bạn nhé!
KPMG là một trong những công ty cung cấp dịch vụ chuyên nghiệp lớn nhất tại Việt Nam, với văn phòng tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Thành lập từ năm 1994, công ty đã có hơn 28 năm kinh nghiệm, với hơn 8,000 khách hàng là các doanh nghiệp Đa Quốc gia, các doanh nghiệp Trong và Ngoài Nhà nước, doanh nghiệp Tư nhân, doanh nghiệp Startup và doanh nghiệp Gia đình. KPMG hỗ trợ khách hàng với phương pháp tiếp cận đa chiều, kết hợp cùng kinh nghiệm và hiểu biết chuyên sâu trong ngành để vượt qua các thử thách và sẵn sàng nắm bắt cơ hội nằm trong 5 hoạt động chính thuộc quá trình kinh doanh, bao gồm Kiểm toán, Tư vấn Vận hành, Tư vấn Thương vụ, Tư vấn Thuế và Pháp lý.
John Ditty đã sống và làm việc tại Việt Nam từ năm 1993. Hiện tại, ông đang phụ trách về Quyền công dân và Tính bền vững tại thị trường Việt Nam và Campuchia. Ông có nhiều kinh nghiệm trong việc quản lý và điều phối nhiều hợp đồng kiểm toán và tư vấn tại hai thị trường trên. Thông qua kinh nghiệm của mình, ông đã hỗ trợ nhiều doanh nghiệp (thuộc sở hữu nhà nước, tư nhân, sở hữu nước ngoài) thành công ở Việt Nam và Campuchia. Bên cạnh đó, ông cũng thể hiện vai trò lãnh đạo xuất sắc khi dẫn dắt tập thể đa dạng của mình đạt được nhiều thành tựu đáng ghi nhận dù nhiều khó khăn và thách thức.
Mời bạn nghe câu chuyện làm nghề thực tế của anh Nguyễn Hoàng Sơn, hiện đang là Quản lý cao cấp Quản trị hệ thống ESG tại Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ Việt Nam), anh Sơn có hơn 10 năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực kinh doanh bền vững (CSR / CSV / ESG) & Truyền thông tại Unilever Việt Nam, Central Retail Vietnam trước khi chuyển qua PNJ Việt Nam.
Do nhu cầu tăng cao, ngày càng nhiều doanh nghiệp tìm kiếm nhân lực trẻ để đáp ứng vị trí công việc mới nổi nhưng rất nhiều tiềm năng. Mời bạn nghe để tìm hiểu thêm về công việc và cơ hội của nghề này.
Bạn cũng có thể xem toàn bộ video trên Youtube Channel của Dear Our Community
Series nội dung về nghề tạo tác động xã hội đầu tiên hướng đến khán giả trẻ tại Việt Nam, với mục tiêu truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức thực tế giúp nhân lực trẻ theo đuổi công việc tạo tác động xã hội bền vững. Series “Mở Đường Dẫn Lối” được đồng hành chính bởi Ngân hàng Standard Chartered, với mong muốn hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Webinar "Cơ hội và kỹ năng nghề nghiệp trong lĩnh vực tác động xã hội" diễn ra vào tối 16/03/2023 đã khép lại, Dear Our Community rất vui nhận được nhiều phản hồi tích cực từ chính các bạn tham gia.
Nhu cầu tuyển dụng nhân lực nghề tác động xã hội sẽ vượt qua nguồn cung lao động trong vài năm tới.
Trước khi phần thảo luận bắt đầu, chị Nguyễn Minh Anh, Quản Lý Đối Tác Thị Trường Việt Nam tại công ty Linkedin đã chia sẻ những dữ liệu báo cáo từ Linkedin về xu hướng tăng trưởng về công việc tạo tác động trên thế giới. Theo như đà tăng trưởng hiện tại, tới năm 2026, nhu cầu tuyển dụng nhân lực có kỹ năng xanh (green talents) sẽ nhiều hơn nguồn cung lao động về kỹ năng này. Vì vậy, cơ hội công việc liên quan về kỹ năng xanh hay tác động xã hội sẽ ngày càng tăng và rộng mở, nếu bạn có thể đáp ứng được các yêu cầu về kỹ năng và năng lực cần có.
Báo cáo từ Linkedin về xu hướng tăng trưởng về công việc tạo tác động trên thế giới
Bạn có thể tải slides trình bày từ Linkedin bên dưới.
Vậy những kỹ năng, tư duy và năng lực gì bạn cần chuẩn bị từ bây giờ để đón đầu xu hướng quan trọng này? Mời bạn cùng xem lại những thông điệp và chia sẻ ấn tượng từ khách mời:
Skills are the new currency:Chưa bao giờ các kỹ năng có thể chuyển đổi lại quan trọng đến thế trong thời gian đại này. Top những kỹ năng quan trọng nhất bao gồm: Kỹ năng quản lí, Giao tiếp, Chăm sóc khách hàng, Lãnh đạo, hay như kỹ năng phân tích & làm việc đội nhóm.
CV is no longer the only thing that recruiters will look at today: Thay vào đó, nhà tuyển dụng sẽ xem xét nhiều hơn về thái độ, trải nghiệm và cách bạn học hỏi và lớn lên từ những trải nghiệm đó. Đâu là giá trị của bạn, và điều đó có đang phù hợp với những gì mà công ty/ tổ chức đang tìm kiếm hay không.
Not only about the vertical promotion, it can be horizontal promotion at work: Khi nhìn vào sự phát triển trong công việc, bạn không nên chỉ nhìn theo chiều dọc mà còn có thể nhìn theo chiều ngang – mở rộng phạm vi lĩnh vực hiểu biết. Ví dụ, làm marketing nhưng hoàn toàn có thể nhận lãnh thêm các nhiệm vụ về CSR, Sustainability để phát triển.
Find the workplace that makes you feel a sense of belonging:Điều này là quan trọng để giúp bạn gắn kết và gắn bó nhiều hơn với nơi làm việc. Tìm kiếm những môi trường khuyến khích sự đa dạng & hoà hợp, trao quyền để bạn được đóng góp, nhận lãnh những nhiệm vụ lớn, tìm kiếm được những nơi cho bạn được là chính mình.
Being a social impact driver is not an easy journey: Hành trình đó đòi hỏi bạn phải có năng lực thấu cảm để giải quyết vấn đề của cộng đồng hướng tới; khả năng giải quyết vấn đề (thường là phức tạp) và sự bền bỉ, kiên trì để đi tới cùng. Và hành trình đó dù gian nan nhưng thực sự đáng tự hào.
Bạn có thể nghe lại toàn bộ nội dung webinar được đăng tải trên Youtube
Dear Our Community rất hân hạnh và cảm ơn sự tham gia của các diễn giả đặc biệt:
Nguyễn Minh Anh (Annie), Quản Lý Đối Tác Thị Trường Việt Nam tại công ty Linkedin
Lê Đình Hiếu, Nhà Sáng Lập tổ chức phi lợi nhuận Hear Us Now, công ty G.A.P Institute
Trần Minh Hường, Giám đốc Nhân sự – Ngân hàng Standard Chartered Việt Nam
Dear Our Community hy vọng đã dẫn lối, mở đường cho nhiều góc nhìn, suy nghĩ trong bạn về lĩnh vực tạo tác động xã hội. Tiếp tục theo dõi các nội dung tiếp theo trong series “Mở Đường Dẫn Lối"để tìm được lối đi riêng.
Cảm ơn nhà tài trợ chính ngân hàng Standard Chartered Vietnam đã đồng hành với Series “Mở Đường Dẫn Lối “ để hỗ trợ giới trẻ tìm hiểu, ứng dụng ESG để thúc đẩy Phát Triển Bền Vững tại Việt Nam.
Nếu bạn có những cảm nhận nào muốn chia sẻ với Dear Our Community sau khi nghe nội dung, hãy để lại vài dòng dưới phần comment nhé!
Những công việc này không chỉ mang đến cho người trẻ cơ hội sắp xếp và định hình lại những giá trị và niềm tin của cá nhân với cuộc sống nói chung và nghề nghiệp nói riêng, mà còn vì mang đến những ý nghĩa về mục đích sống và cảm giác thỏa mãn, trọn vẹn. Thêm vào đó, công việc còn góp phần giải quyết những vấn đề nhức nhối của xã hội như bất bình đẳng, biến đổi khí hậu hay nghèo đói. Qua đó, cũng mang đến cho giới trẻ một môi trường để tận dụng tối đa kiến thức và kỹ năng, góp phần tạo ra những thay đổi tích cực.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ thảo luận sâu hơn về những lý do công việc về tạo tác động xã hội vẫn có sức hấp dẫn mạnh mẽ với những ai mong muốn tạo ra những tác động tích cực và trực tiếp.
Phát triển sự nghiệp về mang đến những nền tảng để người trẻ thực hiện được điều này. Bằng cách tham gia và làm việc trong các lĩnh vực giải quyết các vấn đề xã hội và môi trường cấp bách hiện nay, bạn trẻ có thể cảm thấy thỏa mãn và hài lòng từ chính công việc mà mỗi ngày mình đang làm.
Hình ảnh: Zing.vn: Nguyễn Thị Thu Trang, sinh năm 1990, cô gái Việt được bình chọn là 1 trong 100 nhân vật nữ tiêu biểu thế giới do BBC bình chọn, theo đuổi con đường bảo tồn động vật hoang dã và môi trường. Trang là nhà sáng lập và giám đốc điều hành WildAct – tổ chức phi chính phủ về lĩnh vực trên tại Việt Nam từ năm 2013.
Một lý do khác góp phần tạo nên sự hấp dẫn của công việc đó là bạn có cơ hội tham gia giải quyết các vấn đề cấp bách trên toàn cầu như biến đổi khí hậu, nghèo đói, bất bình đẳng,… Đây là những vấn đề ảnh hưởng đến tất cả chúng ta và đòi hỏi những hành động nhanh chóng.
Theo đuổi lĩnh vực tạo tác động xã hội trao cho bạn cơ hội để sử dụng những kiến thức, chuyên môn hay kỹ năng mình có được để góp phần tạo ra sự khác biệt và thúc đẩy sự thay đổi. Ví dụ, những bạn trẻ làm việc trong lĩnh vực phát triển bền vững có thể giúp phát triển những sáng kiến, ý tưởng nhằm giảm lượng khí thải carbon, đóng góp tích cực vào nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu. Trong khi những bạn trẻ làm việc trong lĩnh vực xóa đói giảm nghèo có thể giúp cải thiện cuộc sống của một bộ phận cư dân trong diện nghèo, thông qua các chương trình hỗ trợ sinh kế, kiến thức canh tác,…
Các bạn trẻ của dự án Seesaw Việt Nam
Sản phẩm Boardgame kết nối Trò chuyện trong tuần. Hình ảnh: Dự án Seesaw Việt Nam
Đơn cử như Seesaw Vietnam, hiện là một Doanh nghiệp Xã hội trẻ được thành lập vào năm 2021 tại Việt Nam, chuyên nghiên cứu & phát hành những sản phẩm trò chơi và dịch vụ vui chơi lành mạnh, sáng tạo, thu hút tạo cơ hội để người dùng dành thời gian nâng cao chất lượng đời sống tinh thần mỗi ngày. Dù được thành lập bởi những bạn trẻ sinh từ năm 2000, dự án cũng đã đạt nhiều thành công bước đầu như Giải Nhất Mekong Business Challenge khu vực Đông Nam Á.
Ngoài việc giải quyết các vấn đề xã hội cấp bách, các công việc về tác động xã hội đang trở nên phổ biến hơn là vì sự nhận thức và quan ngại về các vấn đề xã hội trong thế hệ trẻ ngày càng tăng. Giới trẻ ngày nay có ý thức về xã hội hơn và nhận thức được những tác động (cả tích cực và tiêu cực) có thể tạo ra từ chính hành động của họ. Do đó, đây cũng được xem là một động lực khiến giới trẻ mong muốn lựa chọn những công việc cho phép họ tạo ra những tác động tích cực hơn. Và điều này dẫn đến sự gia tăng về nhu cầu công việc đối với lĩnh vực này, vô hình chung tạo ra sự hấp dẫn chung của công việc.
Theo một khảo sát gần đây của Nielsen, 77% thế hệ Gen Y sẵn sàng trả thêm tiền cho các sản phẩm và dịch vụ có tác động tích cực đến xã hội hoặc môi trường. Điều này cho thấy mong muốn mạnh mẽ của thế hệ trẻ hiện nay là tạo ra tác động tích cực thông qua các quyết định mua hàng của họ.
Ngoài ra, ngày càng có nhiều người trẻ ở Việt Nam quan tâm đến các nghề nghiệp có tác động xã hội. Ví dụ, số lượng doanh nghiệp xã hội hoặc có liên quan đến yếu tố xã hội ở Việt Nam vào khoảng gần 50.000, hoạt động đa dạng trên các lĩnh vực như giáo dục đào tạo, chăm sóc sức khỏe, thủ công mỹ nghệ, truyền thông cộng đồng, nông nghiệp, bảo vệ môi trường… Nhiều doanh nghiệp trong số này được thành lập và điều hành bởi những người trẻ đam mê tạo ra tác động tích cực. Một nghiên cứu của Hội Đồng Anh năm 2019 chỉ ra rằng có 58% CEO, người sáng lập dự án, DNXH ở Việt Nam trong độ tuổi từ 25 đến 44,
Hơn nữa, các trường đại học ở Việt Nam đang bắt đầu cung cấp các chương trình và khóa học về khởi nghiệp xã hội và phát triển bền vững, phản ánh sự quan tâm ngày càng tăng của giới trẻ đối với các lĩnh vực này. Nhìn chung, những xu hướng này cho thấy tác động xã hội đang ngày càng trở thành một yếu tố quan trọng trong cuộc sống và phát triển sự nghiệp của giới trẻ Việt Nam.
Chính phủ Việt Nam cũng rất chú trọng đến phát triển bền vững và các sáng kiến tác động xã hội, tạo cơ hội mới cho thanh niên tham gia tạo ra thay đổi tích cực. Với nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng và dân số trẻ, dự kiến vào năm 2025, Gen Z được cho sẽ trở thành lực lượng lao động chủ chốt với ⅓ dân số trong độ tuổi lao động, Việt Nam sẵn sàng đóng một vai trò quan trọng trong việc giải quyết các vấn đề toàn cầu cấp bách của thời đại. Và hơn lúc nào hết, lựa chọn con đường sự nghiệp về tạo tác động xã hội của người trẻ hôm nay là một phần quan trọng trong nỗ lực này.
Đừng bỏ lỡ những nội dung tiếp theo tại Dear Our Community về tạo tác động xã hội. Theo dõi NGAY HÔM NAY!
Bạn trẻ cần chuẩn bị và nắm bắt cơ hội như thế nào trước xu hướng phát triển của ESG trên thế giới và cả ở Việt Nam?
Mời các bạn cùng theo dõi bài phỏng vấn với chị Cát Tường – hiện đang là ESG Manager tại Dynam Capital, công ty quản lý cho Quỹ đầu tư Vietnam Holdingđể có thêm những thông tin hữu ích khi tìm hiểu và theo đuổi lĩnh vực còn rất mới mẻ nhưng đầy hứa hẹn này.
Bài viết nằm trong series phỏng vấn những người thực hành trong lĩnh vực Tác động xã hội đầu tiên tại Việt Nam mang tên “Mở đường dẫn lối” do Dear Our Community khởi xướng.
Nhiều doanh nghiệp tìm kiếm nhân lực về ESG – Bạn cần biết gì?
Khi tìm hiểu về ESG, em thấy khá là “hoang mang" vì đây là khía cạnh còn quá mới với em, tuy nhiên, các doanh nghiệp, quỹ đầu tư lại đề cập về ESG khá nhiều trong thời gian gần đây. Vậy nên hiểu khái niệm ESG & đầu tư ESG như thế nào cho chính xác?
ESG – Environmental, Social & (Corporate) Governance, tạm dịch là Môi Trường, Xã Hội & Quản Trị Doanh Nghiệp – bộ tiêu chuẩn đo lường các yếu tố liên quan đến phát triển bền vững và ảnh hưởng của doanh nghiệp đến cộng đồng, và được cho là xuất hiện lần đầu tiên năm 2003 trong một báo cáo của Liên Hiệp Quốc mang tên “Who cares wins".
Trải qua gần hai thập kỷ, ESG đã phát triển từ một hệ thống báo cáo chuyên biệt cho các nhà đầu tư tài chính, trở thành một thuật ngữ chung để chỉ cách mà doanh nghiệp/ thương hiệu cân nhắc những tác động của sản phẩm, hoạt động kinh doanh lên môi trường, cộng đồng, đối tác và chính nhân viên của mình.
Doanh nghiệp có điểm số ESG càng cao tức là năng lực thực hành ESG càng tốt, và do đó có khả năng tăng sức hấp dẫn của mình đối với các nhà đầu tư.
ESG càng cao tức là năng lực thực hành ESG càng tốt
Bên cạnh đó, các số liệu nghiên cứu còn chỉ rằng những vấn đề ESG đang ngày một trở thành động lực mạnh mẽ thôi thúc người tiêu dùng đến với sản phẩm và dịch vụ của một thương hiệu. Theo Báo cáo Trải nghiệm khách hàng xuất sắc (CEE) 2022 của Việt Nam vừa được KPMG Việt Nam công bố, có tới 93% khách hàng tại Việt Nam sẵn sàng trả thêm cho các sản phẩm, dịch vụ được tích hợp ESG.
Không chỉ vậy, thực hành ESG còn giúp doanh nghiệp tăng sự tín nhiệm với chính nhân viên của mình, khiến họ muốn đồng hành và đóng góp nhiều hơn; cũng như việc đóng vai trò ngày càng quan trọng giúp thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao ngoài thị trường.
Trong khi đó, đầu tư ESG về cơ bản là quá trình đánh giá tiềm năng đầu tư của các doanh nghiệp dựa trên chỉ số ESG mà doanh nghiệp cung cấp. Các nhà đầu tư tập trung vào giá trị bền vững như Dynam Capital sẽ xem xét những yếu tố về môi trường, xã hội, quản trị để đưa vào đánh giá rủi ro, tính toán các chỉ số về lợi nhuận tài chính trong trung và dài hạn, từ đó đưa ra quyết định đầu tư vào doanh nghiệp bằng nhiều cách.
Như vậy, không khó để nhận ra là có người làm về ESG tại doanh nghiệp, có người làm ở quỹ đầu tư, và nhìn chung, đều thực hành dựa trên các chuẩn mực và khung về ESG phổ biến hiện nay (GRI, IIRC, TCFD và SASB).
Theo quan sát của chị, thì hiện nay việc nhận thức và thực hành ESG tại các doanh nghiệp Việt Nam đang diễn ra như thế nào?
ESG là một cái khái niệm còn khá mới mẻ ở nước ta và mới chỉ được đề cập nhiều hơn trong khoảng 5 năm trở lại đây. Theo Báo cáo "Mức độ sẵn sàng thực hành ESG tại Việt Nam năm 2022" do công ty PwC và VIOD (Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam) thực hiện, 28% doanh nghiệp có các chỉ số rủi ro tổng hợp để giám sát tiến trình triển khai ESG, 35% doanh nghiệp chưa có bất kỳ sáng kiến hay thực hành nào liên quan đến ESG và 71% doanh nghiệp cho biết chưa trang bị đủ kiến thức về các dữ liệu cần thiết để báo cáo ESG.
Như vậy, có thể thấy việc thực hành ESG ở Việt Nam vẫn còn phải cải thiện rất nhiều. Đặc biệt doanh nghiệp cần nhìn nhận đây là một trong những yếu tố quan trọng giúp thu hút đầu tư và phát triển bền vững trong dài hạn.
những yếu tố quan trọng giúp thu hút đầu tư và phát triển bền vững trong dài hạn.
Vậy công việc về ESG tại quỹ đầu tư như chị đang đảm nhận bao gồm những “scope” nào? Và chị có thể chia sẻ về những khó khăn chị nhận thấy từ việc chưa nhận thức đầy đủ và thực hành ESG của các doanh nghiệp Việt không?
Các nhà đầu tư tổ chức khi nghiên cứu lựa chọn các công ty để đầu tư thường phải cân nhắc cả yếu tố tài chính và phi tài chính, trong đó ESG là yếu tố phi tài chính rất quan trọng cho việc đầu tư dài hạn. Do đó, để đưa ra một quyết định đầu tư vào một doanh nghiệp cụ thể, một quỹ đầu tư phải có quy trình và cân nhắc rất nhiều yếu tố.
Với vai trò là một người quản lý ESG, công việc chính của chị là tập trung xây dựng chính sách, chiến lược để lồng ghép ESG vào quy trình đầu tư như thế nào cho phù hợp. Từ giai đoạn chọn lọc, đánh giá các công ty để đầu tư, tới giám sát những cam kết và thực hành của doanh nghiệp trên thực tế, cho tới việc đồng hành cùng doanh nghiệp nhằm cải thiện khả năng thực hành ESG. Đây cũng là những hoạt động để thể hiện cam kết của một nhà đầu tư có trách nhiệm đối với các khoản đầu tư của mình.
Nói ngắn gọn là vậy, nhưng thực chất khối lượng công việc cũng khá nhiều, từ việc phải thu thập thông tin, số liệu qua việc đọc các báo cáo của doanh nghiệp; gặp gỡ trao đổi với nhiều phòng ban, cấp bậc; làm bảng hỏi khảo sát và theo dõi đánh giá, tư vấn liên tục …
Mục tiêu cuối cùng là chọn được những doanh nghiệp phù hợp để đầu tư và đồng hành cùng họ trong hành trình cải thiện ESG, giúp họ xây dựng chiến lược để phát triển kinh doanh một cách bền vững.
Như chia sẻ ở trên, khi doanh nghiệp chưa nhận thức đầy đủ và thực hành đúng, vai trò của nhà đầu tư rất quan trọng. Mình sẽ tham gia và tư vấn rất chi tiết, đồng hành cùng họ trong các hoạt động cụ thể. Và đây thực sự là một hành trình cần nhiều nỗ lực, đòi hỏi thời gian, công sức và nhiều nguồn lực khác để giúp doanh nghiệp cải thiện về ESG. Từ đó, bản thân quỹ cũng sẽ được hưởng lợi từ chính những hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Để làm được công việc này, chị đánh giá đâu là những kỹ năng quan trọng nhất mà các bạn trẻ cần phải chuẩn bị ngay từ hôm nay?
Công việc của chị cần phải gặp gỡ rất nhiều đối tác thuộc nhiều lĩnh vực với vị trí và vai trò khác nhau để có thể phân tích và đánh giá việc thực hành ESG của một doanh nghiệp. Trong khi đó, ESG vẫn còn là một khái niệm khá mới tại Việt Nam, và bắt buộc phải vừa làm vừa học. Qua quá trình làm việc, chị đúc rút được một vài kỹ năng quan trọng như sau:
Tư duy liên ngành (transdisciplinary thinking): Đây là kỹ năng rất quan trọng vì bản chất ESG đã bao gồm 3 thành tố rất rộng lớn là Môi trường, Xã hội & Quản trị doanh nghiệp. Xây dựng được bộ tiêu chí đánh giá các yếu tố này đã đòi hỏi một sự hiểu biết về nhiều lĩnh vực khác nhau và tư duy kết nối.
Tư duy mở: Để có thể vận dụng linh hoạt, biết cân nhắc lợi ích của các bên liên quan, giúp xây dựng được một chính sách ESG có sự gắn kết, không gây áp lực hoặc áp đảo đối với bất cứ phòng ban hay đối tác nào để tránh phản tác dụng.
Khả năng xây dựng các mối quan hệ: Vị trí ESG sẽ cần làm việc với rất nhiều phòng ban, bộ phận, đối tác khác nhau. Do đó, kỹ năng về xây dựng mối quan hệ là cực kỳ quan trọng trong việc giúp bạn có được những thông tin và sự hỗ trợ cần thiết khi cần.
Khả năng tự học: ESG là một lĩnh vực hoàn toàn mới, đòi hỏi phải trau dồi thêm rất nhiều kiến thức. Ví dụ, trước đây chị học và có kinh nghiệm ở khía cạnh Môi trường, nhưng khi lồng ghép ESG vào phân tích đầu tư, chị phải chủ động tự học rất nhiều về tài chính, phải đọc nhiều báo cáo thường niên của các công ty, gặp gỡ, trò chuyện với rất nhiều đối tác trong lĩnh vực này. Nếu mình không chủ động “upgrade" bản thân thì mình rất dễ bị đào thải.
Có những cơ hội và thực tế nào cần lưu ý khi theo đuổi công việc này tại thị trường Việt Nam?
Hiện tại ESG đang thu hút sự quan tâm nhiều hơn của doanh nghiệp khi trở thành một chỉ số quan trọng giúp thu hút vốn đầu tư từ nước ngoài và đồng thời cũng được xem là yếu tố mang lại tính cạnh tranh lâu dài cho doanh nghiệp. Do đó, nhu cầu xây dựng, thực hành và báo cáo về ESG trong doanh nghiệp chắc chắn là có. Đó là cơ hội nghề nghiệp cho những ai muốn theo phát triển sự nghiệp trong lĩnh vực này.
Tuy nhiên, vì là một mảng khá mới, nên chúng ta sẽ cần chủ động hơn, sáng tạo hơn, và kiên nhẫn hơn để thấy được hiệu quả và tác động mà công việc mình mang lại.
Em đang bắt đầu quan tâm về ESG nhưng chưa biết nên chuẩn bị hay bắt đầu với lĩnh vực này như thế nào? Chị có thể cho em lời khuyên không?
Chị nghĩ các bạn có thể chọn các ngành học bắt đầu bằng chính những từ khóa trong ESG. Ví dụ như học về Quản lý môi trường, tài nguyên hay xử lý rác thải,… các ngành học thiên về kỹ thuật để mình hiểu được chữ E (Environment); hay học các ngành liên quan tới xã hội, con người và quản trị doanh nghiệp để hiểu được chữ S (Social) và chữ G (Quản trị).
ESG là công việc cần những bạn đã có kinh nghiệm và kỹ năng đủ đảm bảo cho việc lên kế hoạch chiến lược và thực thi, do đó, bạn cần tích lũy cho mình kha khá vốn hiểu biết, kinh nghiệm, kỹ năng để đảm nhiệm được vị trí thử thách nhưng không kém phần thú vị này.
Em có thể phát triển sự nghiệp của mình tới mức nào nếu theo đuổi làm về ESG?
Trong doanh nghiệp thì công việc về ESG liên quan đến Sustainability (Bền vững) khá nhiều, vì bản chất Sustainability đã là một khái niệm bao trùm cả ESG. Do đó, từ ESG bạn hoàn toàn có thể phát triển lên vị trí Chief Sustainability Officer (Giám đốc Phát triển Bền Vững).
Bạn cũng có thể đi theo hướng trở thành một nhà tư vấn chiến lược ESG độc lập cho các doanh nghiệp. Nếu tham vọng hơn nữa thì bạn có thể học thêm về MBA hay tài chính để có thể trở thành CEO cho chính doanh nghiệp đó.
Chị có nghĩ thị trường của Việt Nam trong tương lai gần sẽ cần nguồn nhân lực đảm nhiệm công việc về ESG không?
Tất nhiên là có, vì xu hướng hiện nay là các doanh nghiệp đang cần phải đảm bảo được những cam kết về phát triển bền vững. Trong năm 2021-2022 vừa qua, Việt Nam đã có nhiều cam kết và hành động mạnh mẽ liên quan tới phát triển bền vững, kinh tế xanh, thiết lập các khung hành động cụ thể. Đây là những yếu tố sẽ thúc đẩy doanh nghiệp phải lựa chọn hướng đi bền vững hơn, cân bằng các lợi ích của cả 3 trụ cột là môi trường, xã hội và chính bản thân doanh nghiệp, có như vậy doanh nghiệp mới có thể phát triển bền vững trong dài hạn.
Hiện nay, nhiều doanh nghiệp Việt đang áp dụng Bộ tiêu chuẩn báo cáo Global Reporting Initiative (GRI) về Phát triển bền vững, và khối lượng công việc để thực hiện các báo cáo này như thu thập dữ liệu, làm việc với nhiều phòng ban khác nhau hay thuyết trình với nhà đầu tư, đối tác, …cũng không hề nhỏ. Do đó, sẽ phát sinh nhu cầu về nguồn nhân lực đáp ứng đủ kỹ năng và kinh nghiệm cần thiết để đảm nhận.
Chị có lời khuyên nào dành cho các bạn trẻ đang tìm kiếm công việc về ESG hiện nay?
Tính chủ động là cái chị muốn “highlight” đối với các bạn trẻ hiện nay. Chủ động tìm hiểu thông tin, tìm hiểu ngành nghề để xác định rõ định hướng công việc phù hợp. Sau đó, các bạn cần chủ động dấn thân làm việc tại doanh nghiệp, tổ chức mà lĩnh vực hay chức năng công việc có thể hỗ trợ tốt nhất cho định hướng làm về ESG hay phát triển bền vững nói chung.
Ngoài ra, các bạn cũng cần tự trau dồi kỹ năng, tìm kiếm các cơ hội học tập, nâng cao năng lực và sự hiểu biết của mình mỗi ngày. Và chị tin các bạn sẽ đi nhanh hơn trên hành trình này.
Rất cảm ơn chị vì bài phỏng vấn trên.
—————————
(Còn tiếp – Những trải nghiệm tại một tổ chức phi lợi nhuận đã giúp chị Tường đảm nhiệm công việc ESG tại Quỹ đầu tư như thế nào?)
Làm sao để đọc tiếp về chủ đề & trao đổi sâu hơn với chị Tường?
Cách 1: Theo dõi & gửi câu hỏi trực tiếp với chị Tường qua series video đang ghi hình mới toanh Mở Đường Dẫn Lối. Hạn chót gửi câu hỏi: 23/2/2023. Series phát sóng tập 1 ngày 2/3/2023.
Cách 2: Tiếp tục theo dõi loạt bài phỏng vấn tiếp theo trong thời gian tới về các công việc Quản lý Chương trình, Gây quỹ và Truyền thông.
Cách 3 (quan trọng lắm nè): Nhấn theo dõiDear Our Community và tham gia cộng đồng bạn trẻ dấn thân với các công việc tạo tác động xã hội TẠI ĐÂY để không bỏ lỡ những cập nhật mới nhất.
Chị Tường Nguyễn đảm nhiệm vai trò Quản lý về ESG tại Dynam Capital, phụ trách về phát triển các chính sách và thực thi ESG, giám sát hiệu suất ESG của danh mục đầu tư và trực tiếp dẫn dắt các hoạt động với doanh nghiệp. Trước đó, chị có thời gian làm việc tại PRO Việt Nam – Liên minh Tái chế bao bì Việt Nam, thành lập bởi các công ty hàng tiêu dùng nhanh hàng đầu hoạt động nhằm thúc đẩy nền kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam. Trước đó, chị có thời gian làm việc tại tổ chức CHANGE, tổ chức phi lợi nhuận hành động vì khí hậu và thúc đẩy chuyển đổi năng lượng. Chị cũng là một trong những người đầu tiên đóng góp cho Fair Finance Vietnam – một sáng kiến của Oxfam Việt Nam nhằm thực hiện các đánh giá hàng năm về ESG cho các ngân hàng thương mại. Chị có bằng Thạc sĩ Môi trường chuyên ngành Quản trị, Chính sách và Truyền thông của Đại học Melbourne, Úc và bằng Cử nhân Khoa học Xã hội chuyên ngành Nghiên cứu Phát triển Bền vững của Đại học Ritsumeikan Châu Á Thái Bình Dương, Nhật Bản.
Vietnam Holding (VNH) là một quỹ đầu tư niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán London, do Công ty Quản lý quỹ Dynam Capital có trụ sở tại Guernsey quản lý. VNH đầu tư vào danh mục các công ty tại Việt Nam có mức tăng trưởng cao đồng thời thoả mãn các tiêu chí Môi trường – Xã hội – Quản trị (ESG). VNH trở thành quỹ đầu tư đầu tiên trong số các quỹ đầu tư vào thị trường Việt Nam tham gia vào Mạng lưới các Nhà đầu tư có Trách nhiệm của Liên Hiệp Quốc từ năm 2009. Trong nhiều năm qua VNH đã tích cực tổ chức các hội thảo và diễn đàn để giúp nâng cao nhận thức về các nguyên tắc bền vững trong cộng đồng đầu tư của Việt Nam.Dynam Capital, đơn vị quản lý quỹ của VNH cũng là một thành viên của Nhóm Nhà đầu tư Châu Á vì Mục tiêu Khí hậu (AIGCC) với hơn 50 thành viên đến từ 11 thị trường, quản lý khối tài sản trị giá 36 nghìn tỷ USD.
Hơn 10 năm đảm nhiệm nhiều công việc trực tiếp tạo ra những tác động xã hội cả ở doanh nghiệp lẫn tổ chức phi lợi nhuận, với chị Giang, đó là hành trình dấn thân, khám phá và tìm ra “ikigai” cho chính mình.
Nhưng đó cũng là hành trình nhiều với bài học và sự đúc kết, nhiều phản tư và sự can đảm để tiếp tục thử thách mình ở những trọng trách lớn hơn, như chính công việc Trưởng bộ phận Phát triển bền vững chị đang làm tại Biti’s.
Chị sẽ có những chia sẻ nào với những bạn trẻ đang bước đầu tìm hiểu về công việc này? Mời bạn cùng theo dõi bài viết mà Dear Our Community thực hiện dưới đây để có được sự hiểu biết chung nhất về nghề.
Bài viết nằm trong series phỏng vấn những người thực hành trong lĩnh vực Tác động xã hội đầu tiên tại Việt Nam mang tên “Mở đường dẫn lối” do Dear Our Community khởi xướng.
Trưởng bộ phận Phát triển bền vững
Để làm công việc này, trước hết cần hiểu đúng khái niệm, nhưng khi tìm hiểu em thấy có nhiều định nghĩa khác nhau về Sustainability, vậy đâu là định nghĩa đúng theo góc nhìn của chị?
Trước hết, chị nghĩ cần phải hiểu Sustainability – Bền vững là một khái niệm (concept) mang tính bao trùm. Có thể hiểu đơn giản, Bền vững là đây làm sao để vừa phát triển, nhưng đồng thời cũng vừa sống hài hoà với hành tinh, giảm những tác động tiêu cực lên chính ngôi nhà chung mà chúng ta đang sống.
Ngày nay, do các vấn đề môi trường và xã hội đang là những thách thức lớn, “Bền vững” theo góc độ này được hiểu là các quá trình và hành động mà con người thực hiện để thông qua đó có thể tránh được sự cạn kiệt về tài nguyên thiên nhiên để lại cho thế hệ sau, nhằm giữ cân bằng sinh thái mà không làm giảm đi chất lượng cuộc sống của xã hội hiện đại.
Định nghĩa khác nhau về Sustainability
Mô hình Bền vững phổ biến hiện nay mà nhiều doanh nghiệp sử dụng là mô hình 3Ps – Triple Bottom Line dựa trên 3 trụ cột chính là Planet – People – Profit. Các doanh nghiệp sẽ xây dựng chiến lược phát triển làm sao để hài hoà được lợi ích của 3 yếu tố này. Đây chính là đích đến của tính Bền vững, nhưng thực sự cũng rất “trần ai" để đi đến được cái đích này trong thực tế.
17 Mục tiêu phát triển bền vững của Liên hiệp quốc (SDGs) được xem là một trong những hướng dẫn quan trọng giúp các quốc gia, doanh nghiệp, tổ chức phi lợi nhuận trong việc thiết kế, điều chỉnh các mục tiêu phát triển của mình để cùng đạt được các mục tiêu chung này. Các cách tiếp cận như CSR (Corporate Social Responsibilities), CSV (Creating Shared Value – Chia sẻ giá trị chung), ESG (Environment – Social – Government) vì thế sẽ là những hướng tiếp cận khác nhau của doanh nghiệp hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững, nhưng điều cốt yếu nhất của phát triển bền vững vẫn là sự đầu tư và cam kết mang tính lâu dài.
17 Mục tiêu phát triển bền vững của Liên hiệp quốc (SDGs)
Khi nghe làm về Bền vững, liên tưởng đầu tiên của em là việc doanh nghiệp có những cam kết và hành động cụ thể đối với môi trường (environment), theo chị, hiểu như vậy có đúng không?
Đúng nhưng chưa đủ, vì đây mới chỉ là một phần trong các hoạt động về Bền vững tại doanh nghiệp. Trong doanh nghiệp, các hoạt động về Bền vững có thể được chia theo 3 góc độ:
Đối với môi trường-xã hội bên ngoài doanh nghiệp. Bao gồm các hoạt động nhằm giảm thiểu tác động của hoạt động sản xuất lên môi trường tự nhiên như việc phải đảm bảo các quy trình xử lý chất thải, …; các hoạt động đóng góp cho cộng đồng nơi có các hoạt động sản xuất, kinh doanh (như các hoạt động thiện nguyện, cải thiện điều kiện sống cho cộng đồng, cư dân khu vực đó, …)
Đối với toàn bộ chuỗi giá trị của doanh nghiệp (bao gồm hỗ trợ các nhà cung cấp, đối tác cùng tuân thủ quy trình sản xuất và tiêu thụ bền vững, …)
Và chính bên trong doanh nghiệp (nhà máy, phân xưởng, các phòng ban, nhân viên, …) thể hiện trong việc vận hành tối ưu, tiết kiệm năng lượng và tạo ra những sáng kiến tiết kiệm nguồn nguyên liệu sản xuất để giảm thiểu tác động tiêu cực lên môi trường, và nhiều các khía cạnh cụ thể khác.
Dù ở góc độ nào, thì các công việc về Bền vững cũng sẽ hướng đến tạo ra những cải tiến trong toàn bộ hoạt động sản xuất và kinh doanh, quản lý sao cho tối ưu, giảm lãng phí, giảm tác động tới môi trường; hướng đến tạo ra những thay đổi tích cực trong chính cộng đồng, xã hội nơi mà doanh nghiệp đang hoạt động và phụ thuộc.
công việc về Bền vững cũng sẽ hướng đến tạo ra những cải tiến
Theo góc nhìn của chị, công việc liên quan tới Bền vững tại Việt Nam đang phát triển ra sao?
Hiện tại công việc này phổ biến ở các công ty đa quốc gia, công ty có vốn đầu tư nước ngoài, vì những chính sách, chương trình liên quan tới phát triển bền vững đã được xây dựng và phát triển ở quy mô tập đoàn và toàn cầu. Do đó, các quốc gia mà doanh nghiệp đó có hoạt động kinh doanh, phần lớn sẽ tuân thủ theo những chính sách đã có. Sẽ có sự điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh và tình hình địa phương, nhưng nhìn chung, sẽ đi theo chiến lược chung của tập đoàn.
Bên cạnh nhóm doanh nghiệp này, các công ty khởi nghiệp hiện nay cũng được xem là nhóm quan tâm các vấn đề về Bền vững từ sớm, do khả năng tiếp cận các thông tin nhanh chóng, vì thế, họ nhìn thấy cơ hội về xu hướng tích hợp các yếu tố liên quan tới Bền vững vào định hướng và chiến lược phát triển của công ty ngay từ khi mới bắt đầu.
Trong khi đó, các doanh nghiệp Việt Nam truyền thống lại chưa có sự quan tâm đúng mức về khía cạnh Bền vững khi xét về mức độ ưu tiên trong doanh nghiệp và chủ yếu vẫn đang dừng lại ở CSR, trong đó, tập trung nhiều ở khía cạnh từ thiện, thiện nguyện.
Tính bền vững được xem là nền tảng quan trọng cho sự tồn tại của doanh nghiệp, vì suy cho cùng, các hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp đang phụ thuộc rất lớn vào các nguồn tài nguyên hiện có tại địa phương, nói rộng hơn là trên hành tinh. Vì thế, các hoạt động hướng về Bền vững chính là hoạt động nhằm bảo vệ và giúp doanh nghiệp sử dụng hợp lý chính nguồn tài nguyên có hạn đó.
“Tính bền vững được xem là nền tảng quan trọng cho sự tồn tại của doanh nghiệp, vì suy cho cùng, doanh nghiệp đang phụ thuộc vào chính nguồn tài nguyên hiện có để phát triển".
Thực tế chứng minh, những doanh nghiệp làm tốt các khía cạnh về Bền vững góp phần rất lớn vào cải thiện doanh thu, giúp thu hút và giữ chân nhân tài cũng như gia tăng vị thế của thương hiệu đối với người tiêu dùng; thì mặt khác, đây cũng là hoạt động đòi hỏi sự đầu tư mang tính lâu dài và cần thời gian để đo lường hiệu quả, tác động.
Sự đầu tư mang tính lâu dài và cần thời gian để đo lường hiệu quả, tác động.
Chương trình hỗ trợ cung cấp nước uống sạch cho các hộ gia đình có thu nhập thấp tại Việt Nam. Trong giai đoạn đầu tiên, Biti’s tập trung vào đối tượng là chính nhân viên và gia đình của họ. Nguồn: Website Biti’s
Nếu em muốn theo đuổi công việc về Bền vững này trong tương lai, em nên học gì?
Công việc làm về Bền vững trong doanh nghiệp đòi hỏi những hiểu biết liên ngành, vì em sẽ phải làm việc với rất nhiều phòng ban, lĩnh vực khác nhau, nhưng tựu chung có thể chia thành hai nhóm hiểu biết chính, bao gồm (1) Hiểu biết về các vấn đề xã hội – môi trường và (2) Hiểu biết về kinh doanh. Đây là hai yếu tố không thể tách rời khi thiết kế các kế hoạch, chương trình về Bền vững.
Về kỹ năng công việc, quan trọng nhất là các kỹ năng quản lý dự án, quản lý chi phí, kỹ năng quan sát và phân tích vấn đề, để từ đó đưa ra những giải pháp trọng tâm và phù hợp. Tuy nhiên, chị mong các bạn cũng cần đề cao kỹ năng tự học, vì đây là lĩnh vực cần phải liên tục trau dồi và bổ sung kiến thức mới. Ví dụ như em làm Bền vững ở một công ty sản xuất sẽ khác, làm ở công ty về bán lẻ sẽ khác. Khi thay đổi môi trường, em cần phải tự học rất nhiều để bắt kịp tốc độ nơi đó và để làm công việc của mình hiệu quả hơn.
Ngoài ra, mindset – cách em suy nghĩ & tư duy cũng đóng vai trò quan trọng không kém. Không quá để nói tất cả bắt đầu từ mindset. Mindset về khái niệm Bền vững, cách làm bền vững theo những “best practices”, mô hình phù hợp với mô hình kinh doanh của công ty, về những thực tế, thách thức lớn của công việc như tính cam kết trong một thời gian dài mới mang lại hiệu quả,… Có như vậy, em sẽ hiểu bản chất công việc của mình tốt hơn, tránh ảo tưởng và để chân mình chạm đất hơn.
Tuy nhiên, không phải bạn trẻ nào cũng có thể hiểu bản chất và áp dụng tốt các kỹ năng này. Do đó, việc học tập và tìm kiếm các cơ hội rèn luyện kỹ năng từ sớm chính là một trong những cách mà bạn hoàn toàn có thể làm được ngay bây giờ để hoàn thiện bộ kỹ năng.
Khi tìm kiếm công việc cho vị trí “entry level”, em không tìm thấy nhiều cơ hội, em nên tìm thêm ở đâu và bắt đầu như thế nào?
Trước hết, các công việc về Bền vững thường sẽ cần người đã có kinh nghiệm tại các nơi làm việc trước đó, và có thể sẽ ít các vị trí cho entry level. Vì thế, để tiếp tục theo đuổi công việc trên, chị đề xuất một số hướng tham khảo như sau:
Bắt đầu bằng các công việc không quá liên quan trực tiếp nhưng sẽ giúp em tham gia vào doanh nghiệp, quan sát, học hỏi và tìm kiếm cơ hội. Các công việc này có thể là marketing, truyền thông, CSR, quản lý dự án, …
Mở rộng tìm kiếm trên Linkedin – đây hiện được xem là kênh tìm kiếm thông tin về công việc này khá hiệu quả.
Đối với các nền tảng việc làm khác thì đa phần, những thông tin tuyển dụng về công việc này chưa thực sự được làm rõ. Do đó, chị nghĩ em sẽ cần đọc kỹ bảng Mô tả công việc (Job description) để nhặt ra những “từ khóa” liên quan ví dụ như: quản lý dự án, trách nhiệm xã hội, quản lý môi trường,… và có thể chủ động ứng tuyển và thảo luận chi tiết trong buổi phỏng vấn về công việc.
Cảm ơn chị rất nhiều về buổi chia sẻ hôm nay. Tò mò một chút về hành trình hơn 10 năm qua, chị có thể chia sẻ câu chuyện cụ thể của mình được không?
Các em có thể nghe lại câu chuyện cá nhân cụ thể ở podcast mà Dear Our Community đã phỏng vấn chị năm 2021 nhé! Còn trong khuôn khổ bài viết hôm nay, chị hy vọng đã giúp các bạn có bước đầu hiểu biết về công việc và những yêu cầu cơ bản. Có nền tảng vững chắc, bạn sẽ tự tin bước đi.
Chúc các bạn thành công.
(Còn tiếp –Case study về sáng kiến phát triển bền vững mà chị Giang xây dựng tại Biti’s)
Làm sao để đọc tiếp về chủ đề & trao đổi sâu hơn với chị Giang?
Cách 1: Theo dõi & gửi câu hỏi trực tiếp với chị Giang Nguyễn qua series video đang ghi hình mới toanh Mở Đường Dẫn Lối. Hạn chót gửi câu hỏi: 23/2/2023. Series phát sóng tập 1 ngày 2/3/2023.
Cách 2: Tiếp tục theo dõi loạt bài phỏng vấn tiếp theo trong thời gian tới về các công việcESG, Quản lý Chương trình, Gây quỹ và Truyền thông.
Cách 3: Theo dõi thông tin & đăng ký các khóa học về kiến thức và kỹ năng xây dựng chương trình từ Dear Our Community, do chị Giang trực tiếp xây dựng giáo trình & giảng dạy. Dự kiến ra mắt vào tháng 4/2023.
Cách 4 (quan trọng lắm nè): Nhấn theo dõi Dear Our Community và tham gia cộng đồng bạn trẻ dấn thân với các công việc tạo tác động xã hộiTẠI ĐÂYđể không bỏ lỡ những cập nhật mới nhất.